Sevgili Anne ve Babalar
Sizinle ilk sohbetimize nasıl başlayacağımı düşünürken,penceremden baktığımda dışarıda lapa lapa kar yağıyordu ve hava soğuktu.Bu bana yıllarca anne ve büyük annelerden duyduğum ateşlenen,öksüren çocukları için’ o kadar da sıcak tutuyoruz,nasıl üşüttük’ sözünü hatırlattı.Konuşmamıza da bu konu ile başlamak istiyorum.Şimdi sizlerin ‘Nasıl yani,üşüttüğümüzde hasta olmuyor muyuz?’dediğinizi duyar gibi oluyorum.Hayır,olmuyoruz.Halk arasında ‘üşütme’ olarak bilinen ve soğuğa maruz kalma sonucu vücut bağışıklık direncinin düştüğü,bunun da enfeksiyonlara neden olduğu inancının bilimsel bir temeli yoktur.İnsanın soğuktan elleri,ayakları hatta tüm vücudu da donabilir ki kutupları keşfedenlerin neler yaşadıklarını biliyoruz.Ama kendini ateş,öksürük,boğaz ağrısı,kulak ağrısı ve ishal gibi bulgularla gösteren enfeksiyon hastalıklarının nedeni soğuk değildir.Soğuk içecekler ve dondurmanın soğuğu da hastalık nedeni değildir.Dondurma ve buz mikrop içeriyorsa hastalık nedeni olur.Aksine Güney ve Doğu Asya’da fazla görülen ağız ve yemek borusu kanserlerinin nedeni çok sıcak yenilen ve içilen yiyeceklere bağlıdır.Bu arada, çayınızı ılık için dememe herhalde gerek yok.Yöremizde çok görülmeye başlanan kalın barsak kanserlerinde de turşu,ev yapımı konserve,tuzlamalar,sucuk,salam,saç üzerinde pişirilen yiyecekler,et tüketiminin artması ve en önemlisi mangal alışkanlığının fazla ,sebze tüketiminin az olmasının etkenler arasında olduğunu düşünüyorum .Her halde Üniversitemiz bu konuları araştıracak ve bizleri daha net aydınlatacaktır.Neyse konumuzu fazla dağıtmayalım ve bugün solunum yolu enfeksiyonları nasıl kolaylaşıyor ,buna göz atalım:
- Düşük sosyoekonomik durum
- Anne sütü ile beslenmeme
- Başta sigara olmak üzere ev içi ve dışı hava kirliliği
- Kötü beslenme
- Düşük doğum ağırlığı
- Erken doğum
- D vitamini eksikliği
- Kalabalık yaşam koşulları
- Sağlık hizmetlerinden yararlanamama
- Aşıların yetersiz yapılması
- Altta yatan hastalıklar(doğumsal kalp hastalığı,astım gibi)
- Anne yaşının ve eğitiminin düşüklüğü
Demek ki burada belirttiğimiz olumsuzlukları ortadan kaldırmamız gerekiyor.Bunun içinde toplum olarak hepimize düşen görevler var.
Konumuza devam edelim.Bulaşıcı hastalıklardan korunmanın en önemli yolu el yıkamaktır.Çocuklarımıza yemek öncesi ve kirli bir eşyaya dokunduktan sonra ellerimizi yıkamamız gerektiğini öğretmeliyiz.El yıkamayı öğrenen ve uygulayan çocuk,bir süre sonra siz yanında olmasanız bile ellerini yıkamadan sofraya oturmayacaktır.
Çocuklarımızı yüzünden öpmeyelim çünkü mikropların ana giriş kapısı ağız ve burundur.Hasta olanlar, çocuklara sarılmamalı,kucağına almamalıdır.Çocuklar hastalıkların salgın dönemlerinde mümkünse evde kalmalı,kalabalıkların yoğun olduğu mekanlara götürülmemelidir.
Son olarak bugün size diyorum ki sigara dumanı insan eliyle yapılmış,önlenebilir bir hastalık ajanıdır.Anne karnında iken etkisi başlayan ve bir ömür boyu süren en tehlikeli ajandır.Bunu zaten hepiniz biliyorsunuz.Onun için gün sigaraya karşı eylem günüdür.Sigara içilen mekanlara gitmeyiniz.Sigara satılan yerlerden alış veriş yapmayınız.Gizli açık sigara reklamı yapan kuruluşlara,salonlara ,ünlü ünsüz sigara içenlere olumsuz tavrımızı göstermeliyiz.Canlı düşmanı sigara dumanından ancak böyle kurtulabiliriz.Sağlıcakla kalın